Cafeteamos e lemos a prensa moi de vagar. Nun recanto dun xornal atopo a fórmula perfecta para resolver a crise. Non podo resistirme a compartila.

Imaxinemos que chega un turista a un hotel. Diríxese ao recepcionista e pregúntalle se queda algunha habitación libre. O recepcionista respóndelle que só hai unha dispoñible e que custa cen euros. O turista entrégalle un billete de cen euros e sube á habitación.

O recepcionista colle os cen euros e sae botando fume cara á tenda do carniceiro. Entra e entrégalle o billete, ao tempo que lle di: “Aí che deixo os cen euros que se che debían”. O carniceiro colle os cartos e vai pitando cabo do que lle vende a el as reses. “Toma os cen euros que che estaba a deber”, acláralle. O gandeiro agarra os cen euros e lévallos ao seu proveedor de pienso para saldar tamén unha débeda de cen euros. Á súa vez, o comerciante dos piensos tiña tamén un pufo de cen euros no hotel, así que aproveita que acaba de cobralos para presentarse alí co billete e pechar a súa débeda.

Todo isto acontece en pouco tempo, o xusto e necesario para que o turista examine a habitación e faga un par de chamadas para ver outras opcións. Rematadas estas tarefas, baixa a recepción e diríxese de novo ao empregado: “Non me acaba de gustar a habitación e vou buscar aloxamento noutro hotel. Faga o favor de devolverme os cen euros”. O recepcionista bótalle a man ao billete de cen euros, o mesmo billete que o turista lle entregara ao chegar, e devólvello xunto co saúdo de rigor.

Conclusión: todos pagaron as súas débedas e ninguén gastou nada.

Para velo en YouTube, vai aquí

Chego de noite, abro a cancela e peto na ventá da cociña.

-Quen é?

[Nunca contesto. Agardo a que abran as contras da porta para saber quen anda pola eira. Gústame a cara de sorpresa que se lle pon a miña nai cando non espera a miña visita]

-E ti, home, de onde vés?

-De traballar.

-Hoxe? A estas horas?

[E faime xestos de que estou tolo. E ofréceme pan, chourizos, ovos, un caldiño]

-O caldo non che é de hoxe, pero está moi xeitoso. Senta e póñoche un pouco.

[E por arte de maxia van aparecendo o prato de caldo, a táboa para picar un chourizo, o viño, o pan]

-Mágoa que xa non cozas, mamá…

Súmome á partida, eu que tan pouco amigo son de xogar ás cartas. Só xogan ao chinchón e van apuntando os resultados  nunhas libretas vellas que lles levo de cando en vez. Fóra haberá frío [É o seu tempo...], pero aquí dentro case suamos por obra e graza da cociña de ferro. Quedará para a estatística -e para a historia- que a última partida do 2011 a gañou meu pai.

Marcho coa emoción a punto de neve. Alguén se entretivo debuxando no ceo un camiño de estrelas.

Aquí vola traio.

Tamén no YouTube [aquí]

Podes velo tamén en Vimeo [aquí]

Estes días atopei un vídeo da AELG (Asociación de Escritores en Lingua Galega) no que Pilar recitaba o poema No resplandor das horas. A gravación está datada no 2009, case vinte anos despois de ter lido ese mesmo poema para a Fonoteca de El Correo Gallego. Escoitei as dúas gravacións, unha detrás da outra, e fun testemuña [unha vez máis] de como o paso do tempo vai deixando a súa impronta sutil e implacable.

Escoitar No resplandor das horas (1991)

Escoitar No resplandor das horas (2009)

Nota/ Este traballo foi gravado integramente cun teléfono móbil. Nunca antes usara un móbil para ningún dos meus vídeos e non cría que me fose dar as prestacións mínimas. Pois si que as dá.

Detrás miña, a lámpada vermella. O son do río á man dereita, do outro lado da ventá. Os meus ollos navegan polo teito. Péchoos.

-Concéntrate na respiración.

Confeso que nunca souben moi ben como seguir estas instrucións…

-Agora expulsa o aire amodiño. Así, moi ben.

Non precisa mirar, abóndanlle as mans para saber.

-Hai tensión nas dorsais, pero véxote máis lixeiro, máis aberto ás emocións…

E creo que leva razón.

Unha das técnicas que me aplica consiste nunha especie de arrolo. Ata hoxe nunca lle dixera que ese movemento me lembra o que fai meu pai cada ano cando prepara os pipos para o viño novo. Automaticamente vou proxectando a imaxe de meu pai e asisto á cerimonia da colocación dos pipos nunha esqueira tumbada no chan. Despois bótalles dentro auga e unhas pedriñas miúdas e ponse a arrolalos con paciencia. Así cada ano. Tamén este.

PS/ Hoxe entereime de que teño unha glándula que se chama timo.

Ao revisar todo ese material fun atopando bastante xente que quedou no camiño. Moitas desas persoas xa tiñan os seus aniños enriba, mais non era ese o caso de Daniel da Hermida nin o de Moncho -meu primo e compadre-; tampouco o de outros que tamén nos deixaron moi novos.

Fixen un corta e pega coas imaxes de algunhas desas persoas que xa non están. Para a lembranza.

A cámara deixouma Suso de Fandiño, un auténtico pioneiro da videogravación a quen lle debemos unha parte significativa da memoria gráfica da nosa parroquia. A capturadora pasouma o outro Suso, o de Eticolmeiro, e así aforrei o traballo extra de dixitalizar desde o Video8 á miña cámara HDV para volcar despois ao ordenador, que é como viña facendo antes.

Coa cámara viñan algunhas cintas con rexistros de vellos entroidos. Escollín unha ao chou e fun dar co do ano 1991. Cantas cousas pasaron en vinte anos!

Uxío coñece ben o río Tella e entende de muíños, como poderás comprobar se ves o vídeo que poño hoxe. O que non entende Uxío é a pasividade coa que os estamentos e os membros da nosa sociedade aceptan, cada quen ao seu nivel, o desastre da contaminación sen mover un dedo para porlle remedio.

Para ver en YouTube [aquí]

Queda alguén aí? [é] un documental sobre a grave e crecente despoboación no rural do interior de Galicia. A través da vida dunha aldea (Pedroso), na que máis da metade dos seus habitantes supera os cincuenta e cinco anos de idade, plásmase un problema que afecta a todo ese rural do interior galego, un extenso territorio que, se non se pon remedio, en poucos anos será un deserto humano. Para os veciños de Pedroso, a obra máis necesaria é un tanatorio, que os ten ilusionados a todos, a case todos… 

Vin ese documental ao pouco de saír publicado en DVD e volvino ver unhas poucas veces máis desde aquela. Onte acordeime del cando paseaba con meu irmán pola beira do río Tella: aqueles camiños de antes que case non existen, aqueles prados que se fixeron monte, a delicada enxeñería de presas de auga e regos que xa non se anova…

A cousa é que me entrou gaña de compartir ese traballo, así que aí deixo a ligazón a Queda algúen aí? para quen lle interese.

PS/ O meu agradecemento á man amiga e exquisita que no seu momento me achegou o DVD. Vale máis tarde ca nunca, non?